İnfaz mevzuatında yapılan bir kısım yasal değişikliklerle uyumun sağlanması için  Cumhurbaşkanlığı’nın 11.11.2021 tarihli ve 4773  sayılı Kararı’yla İnfaz Yönetmeliği’nin 51 maddesinde değişiklik yapıldı. Yapılan değişiklikleri ise 12/11/2021 tarihli resmi gazetede yayınlandı.

İnfaz Yönetmeliği gibi infaz surecinin en önemli düzenlemesinin aradan bir buçuk yıl sonra bu kadar kapsamlı değişikliği uğramasını temel nedeni esasen yönetmelik hazırlayan Adalet Bakanlığı  Mevzuat Genel Müdürlüğüile Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Birimindeki görevli bürokratların özensiz tutumundan kaynaklanmaktadır. Adalet Bakanlığı’nda 17/25 Aralık sureciyle birlikte başlayan nitelikli kadroların tasfiyesi ve nihayetinde 15 Temmuz Darbe girişimi sonrası niteliksiz partizan bürokratların hükümranlığı ile birlikte mevzuat yazma usul ve esasları terk edilmiştir.

17/25 Aralık Rüşvet Yolsuzluk Operasyonları öncesinde mevzuat yazım teknik ve yöntemlerinin çok profesyonel bir bicimde yürütüldüğü o dönem çıkan kanun ve yönetmeliklerden açıkça görülmektedir. Tasfiye süreciyle birlikte Kenan Özdemir gibi bu işin duayeni olan bürokratlar tasfiye edilip cezaevlerinde sivil ölüme terk edilirken meydan HAKYOL ve MENZİL benzeri yapılardan destek alan Ekrem ÇETİNTÜRK  ve Niyazi ACAR’a kaldı.

Kadroların işgalini sorumsuz ve sınırsız yetki olarak algılayan bu bürokratlar mevzuat hazırlamanın usul ve esaslarını terk etmiş ve çalakalem hazırladıkları taslakları Cumhurbaşkanlığının ilgili birimine havale etmek suretiyle iş görmeye başladılar. Bunun en iyi örneği ise yaptığım bir çalışmada ele aldığım İnfaz Yönetmeliğinde gösterdiler. Yönetmelikte belki Türkiye Cumhuriyeti tarihinde hazırlanan hiçbir mevzuatta görülmeyecek kadar yazım yanlışına ve anlatım bozukluğuna imza atılmış. Bu kadar önemli bir mevzuat düzenlemesi çalakalem hazırlanmış ve hiçbir şekilde kontrol edilmeden Cumhurbaşkanlığına kabul edildikten sonra yayınlanmak üzere gönderilmişti.

İnfaz Yönetmeliği gibi önemli bir mevzuat çalışmasında yapılan bu yazım yanlışları ve anlatım bozuklukları normal zamanda ilgili bürokratlar için ciddi bir sorundur.  Ancak Saray Rejimi hakim olduğu için hemen örtbas edilmiştir. Bunun için de Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi İle Ceza Ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik çıkarıldı. Yönetmelik değişikliği ile düzeltilen yazım yanlışları ve anlatım bozukluklarını sizin takdirlerinize bırakıyoruz:

Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi İle Ceza Ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik

• MADDE 25- Aynı Yönetmeliğin 59 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “işlemlerine” ibaresi “işlemlerini” şeklinde değiştirilmiştir.

Hükümlünün kişisel eşyasının korunması MADDE 59- (1) Hükümlünün beraberinde getirmiş olduğu eşya ve elbiseler temizlendikten sonra bir paket yapılır ve ambar memuruna teslim edilir. Ambar memuru, gelen eşyaya ilişkin gerekli kayıt işlemlerini yapar ve buna ilişkin kaydın bir örneği hükümlüye verilir, birisi eşya paketi üzerine iliştirilir, diğeri de kurum kayıtlarında muhafaza edilir.

NOT: Burada metnin tekrar okunmadan ve gerekli yazım ve dilbilgisi kontrolleri yapılmadan  yayınlandığı çok net olarak görülmektedir. Zira  “…kayıt işlemlerine yapar” şeklinde bir ifadenin anlatım bozukluğu içerdiği ve  basit bir okumayla dahi görüleceği açıktır.

• MADDE 26- Aynı Yönetmeliğin 62 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “göra” ibaresi “göre” şeklinde değiştirilmiştir.

Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması MADDE 62- (1) Hükümlülerin gözlem ve sınıflandırılması, 5275 sayılı Kanunun 23 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre yapılır

NOT: Metindeki  “göre” kelimesinin  “göra” olarak yazılması yapılacak basit bir incelemeyle bunun yazım yanlışı içerdiği tespit edilebilecek niteliktedir.

• MADDE 31- Aynı Yönetmeliğin 80 inci maddesinin başlığında yer alan “eşyalar” ibaresi “eşya” şeklinde değiştirilmişti

Oda ve eklentilerinde bulundurulabilecek kişisel eşya

MADDE 80- (1) Kapalı kurumlarda bulunan hükümlülerin oda ve eklentilerinde bulundurabilecekleri veya bulunduramayacakları kişisel eşya, gıda, tıbbi malzeme ve diğer ihtiyaç maddeleri Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

NOT: Buradaki “eşya” kelimesi  “şey” kelimesinin çoğuludur, yani “eşya” “şeyler” demektir. Bu sebeple de mevzuat çalışmasında “eşyalar” diye bir kullanım olmaz. Geçmiş mevzuat çalışmaları dahi incelense bu kullanımın hatalı olduğu görülecektir.

• MADDE 32- Aynı Yönetmeliğin 81 inci maddesinin başlığında yer alan “Hükümlüleri” ibaresi “Hükümlülerin” şeklinde değiştirilmiştir.

Hükümlülerin çalıştırılması

MADDE 81- (1) Kurum hekimi tarafından ruhsal ve bedensel olarak sağlıklı olduğu belirlenen meslek sahibi olmayan hükümlüler ile meslek sahibi olan istekliler, kurum imkanları ölçüsünde belirlenen ücret karşılığında, atölye veya işyurtlarında, 5275 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinde belirtilen hususlar dikkate alınarak çalıştırılabilir.

NOT:  Adalet Bakanlığı hazırladığı İnfaz Yönetmeliğinin 80 ve 81. maddelerinde doğrudan madde başlığında anlatım bozukluğuna sebebiyet veren yazım yanlışını görememiştir. Zira madde başlığındaki   “Hükümlüleri çalıştırılması” şeklinde bir ifadenin anlatım bozukluğu içerdiği ve basit bir okumayla dahi görülebilir.

Görüldüğü üzere bir tek İnfaz Yönetmeliğinde yapılan basit incelemede bu kadar yazım yanlışı ve anlatım bozukluğu tespit edilmiştir. Esasen bu dönemde çıkarılan çoğu mevzuatta benzer durumlar vardır. Niteliksiz kadrolar tarafından adeta dingonun ahırına çevrilen Adalet Bakanlığı’nın hali ortada.

Türkiye 17/25 Aralık rüşvet ve yolsuzluk soruşturmalarıyla birlikte Anayasal güvencelerden ve evrensel ilkelerden uzak anti demokratik uygulamaların merkezi haline geldi. Bu sürecin başlamasını esasen tetikleyen sebepler her donem bu ülkede hukuksuz uygulamaları yapmayı kendinde hak gören devlet içinde yuvalanmış ve kimi zaman kendilerini derin devlet olarak tanımlaya kliklerin deşifre olmasıydı. Ergenekon ve Balyoz süreciyle başlayan bu açığa çıkarma sürecinin sonucu devlet yavaş yavaş illegaliteden kurtulmaya başlamıştı.

Devlette bir taraftan temizlik başlarken diğer taraftan iktidarın nimetleriyle akıl tutulması yaşayan hükûmet kanadı bir başka pisliğin içine dalmıştı. Yaptıklarından daha fazlasını keselerine indirmek ve malvarlıklarının büyütmek adına Rıza Zarrap gibi şarlatanlarla işbirliği yapmaktan tutun da her turlu para getiren illegalitenin içine girmişlerdi.

İktidar ve şürekâsının bu fosseptik çukura dönüşen yolsuzluk ve devletin parasına çökme  işlerinin temizliği ise 17/25 Aralık rüşvet ve yolsuzluk soruşturmalarıyla başladı. Ancak geçmişin derin kliklerinin ortadan kaldırılması ve devletin temizlenmesine ses çıkarmayan iktidar kendisinin oluşturduğu pisliğin temizlenmesine ise müsaade etmedi. Zira rüşvet ve yolsuzluk batağı kişisel veya iktidarın içinde bir kliğin işleri olmaktan çok “tepeden tırnağa” tabiriyle izah edilecek nitelikteydi. Diğer bir ifadeyle en üstten en alttaki ilçe başkanına kadar organize bir modern hırsızlık sistemine dönmüştü.

İşte gerek geçimisin vesayetçileri ve gerekse modern zamanın hırsızlarını temizlemek için çok ciddi mücadele eden bir yargı çok geçmeden altına konan siyasal dinamitlerle yok edildi. Çünkü iktidar partisinin bir vekilinin dediği gibi “insanların günah işleme özgürlüğüne” müdahale edilmişti.

Suçüstü yakalanan geçmişin derin klikleri ile boğazına kadar yolsuzluğa bulaşan modern iktidar hırsızları çıkışın kendilerini suçüstü yakalayanları cezalandırmaktan geçtiğini anlayarak bir anlaşma yoluna girdiler.

Bu iki suçlu grubun var olmak için yaptıkları anlaşma gereğince kendilerini yok eden yargı başta olmak zere bütün devlet kurumları etkisizleştirilecek; namuslu hâkimꓹ savcıꓹ polisꓹ asker ve diğer kamu görevlileri sistemden çıkarılacaktı. Hükûmet bu işte başarılı olmak için bütün hukuksuzluklarını bulaştırdığı başta HAKYOLꓹ Menzil ve İlim Yayma Vakfı olmak üzere bütün iş yapabilecek cemaat ve tarikatları devlet nimetleriyle ve elinde tuttuğu sopayla kendi saflarında savaşa hazır hale getirdi.

Hükümet ile kol kola giren geçmişin derin klikleri ise hale deşifre olmamış unsurlarıyla MİTꓹ emniyetꓹ jandarma ve muhalefet partilerindeki bütün unsurlarıyla demokratik temizlik hareketini yapanları belirleme ve ortadan kaldırma çalışmalarına başladırlar.  Bunun en kolay yöntemi onları  bir camiaya dahil ettikten  sonra şeytanlaştırmaktı.  Kendilerini deşifre eden insanları önce Paralel Devlet Yapılanması olarak tanımladılar bu tanım yeterli olmayınca bu defa örgüt söylemini kullanmaya başladılar.  Nihayetinde ise Gülen Hareketi yapılan hırsızlıklara ortak olmadığı için açık ve aleni hedef haline getirildi.

Gülen hareketini ortadan kaldırmak için kurulan bu suç oluşumu 17/25 Aralık operasyonlarıyla birlikte aktif faaliyetlere ve eylemlere başladılar. Suç ortaklığının askeri ve derin kanadındaki ulusalcıların lideri Perincek’in söylemiyle “iktidarın köpeği” olacak bir yargı inşa etme sürecine girdiler. Gerek meclisten çıkarttıkları Anayasa’ya aykırı kanunlar ve gerekse idari kararlarla önce Paralel Yapı temizliği adı altında hukuk dışı her türlü eylemi gerçekleştirdiler . Ancak bekledikleri oranda toplumda karşılık bulamayınca bu defa kontrollü darbe planıyla sonuca gitmeye çalıştılar. Artık adını çerçevesin ve delillerin kendilerini belirlediği bir terör örgütü kurmuşlardı . Geriye sadece bu örgüt torbasına konulacak insanları belirlemek kalıyordu. Bunu da sahadaki ekipleri sayesinde çok önceden oluşturdukları fişleme listeleriyle kısa zamanda hallettiler. Darbe girişimi bitmeden listeler havada uçuşmaya başlamıştı bile. 

Yukarıda özetlediğim derin klikler ile modern hırsızların ittifakı süreci ve ortaya koydukları eylemlerde at başı olarak kullandıkları temel unsur her zaman YARGI olmuştur. Zaten Erdoğan daha Başbakan iken 17/25 Aralık operasyonları sonrası yaptığı açıklamalarda yeniden yapılandırılan bundan sonraki operasyonların sulh ceza hakimlikleri üzerinden yürütüleceğini söylemesi bu sürecin başlangıç noktası olmuştur. Sonraki süreçte MİT kontrolünde ve devletin bütün imkânları kullanılarak 2014 HSK seçimlerini kazanmaları gerekiyordu. Hâkim ve savcılar bazen doğrudan bazen zımni tehditlerle veya sicil affı ve 1100 TL zam sözüyle HSK seçimlerini kıl payı da olsa kazanarak yargıdaki kontrolü ele geçirdiler. Sonraki süreçte yargıyı etkisizleştirip Saray uşağı haline getirecek Anayasal ve yasal düzenlemelerle yol almayı başardılar. Zaten 15 Temmuz darbe girişimi bahanesiyle 5000 civarında namuslu hakim ve savcıyı meslekten atınca meydan hırsızlık ve hukuksuzluk yapmaya müsait hale gelmiş oldu.  

Artık yaptıkları her türlü hukuksuzluğa fetva verecek ve hukuken kendilerine meşruiyet tanıyacak bir YARGILARI vardı Bu yargıda ittifakın unsurları olan AKP’lilerꓹ Ulusalcılarꓹ HAKYOLCULARꓹ  Menzilcilerꓹ Okuyucularꓹ Süleymancılarꓹ İlim Yaymacılarꓹ Milliyetçiler ve tabi ki sözde solu temsil eden ÖMUR TOPAÇ’cılar kendi payları oranında yargıdaki yeniden yapılanmadan pay alıyordu.

ÖMUR TOPAÇ her ne kadar sonraki süreçte de muhalefetin kontenjanından Meclis tarafından HSK’ya seçilmiş ise de bugüne kadar ihraç edilen yaklaşık 5.000 hakim ve savcının hukuksuz ihracının altına gözünü kırpmadan imza atmış ve tek satır muhalefet şerhi yazmamıştır. Dolayısıyla bugün yargı içerisinde oluşturulan ittifak esasen Türkiye’deki muhalefetin de hukuksuzluklar karşısında sus pus olmasını çok güzel açıklıyor.

Artık iktidarın gözünün içine bakan SAVCILARIꓹ yüzbinlerce insanın haksız tutuklanmasını sağlayacak SULH CEZA MAHKEMELERİ; Bank Asya’da hesabı olmasından dolayı onları terör örgütü üyeliğinden cezalandıracak AĞIR CEZA MAHKEMELERİ; koca bir camiayı 7 katmana ayırıp bazı katmanları hiçbir eylemi olmasa da sanal olarak suçlu ilan edecek bir YARGITAYLARI; hukuksuz ihraçlara dur demek yerine REİSLERİYLE çay toplamaya gidecek  bir DANIŞTAYLARI ve bütün bu hukuksuzluklar nedeniyle kendisine gelen vatandaşa “burada bir hukuksuzluk yok “ diyecek  ancak Erdoğan’ın önünde iki büklüm eğilecek bir ANAYASA MAHKEMELERİ vardı. Tabiri caizse her türlü hukuksuzluğa uygun fetvaları verecek yargı mercileri oluşmuştu.  İktidarın köpeği olacak bir yargı hayalı gerçeğe dönüşmüştü.  Tabi burada bunca hukuksuzluğa karşı tek söz etmeyen aksine hükumeti ayakta alkışlayan sözde akademisyen ve TBB Başkanı Metin Feyzioğlu gibi TİPLERİ de hukuksuz sürece katkılarını unutmamak lazım. Ha birde sert zamanlarda hukuksuzluğu normal bir durum gibi vatandaşa anlatan ve ne hikmetse bütün kanallarda sandalyeleri hazır bekleyen ve araba lastikleri konusunda dahi konuşmaya yetkin  Ersan Şenleri de unutmamak lazım. 

Türkiye’nin anti demokratik yapılanması sürecinin mimarları 17/25 Aralık süreciyle başlayan 8 yıllık süreçte yaptıkları hukuksuzluklar gün yüzüne çıkmaya başlayınca yeni arayışlara girdiler. Hukuksuzluklar  iç hukuk yolları tükenip de AİHM ve BM ‘ye taşınmakla birlikte hükûmet hesap veremez hale gelmişti. Yapılan hukuksuzlara verecek tek satır gerekçe bulamıyorlardı. Uluslararası kurumlara karşı söyleyecek sözleri olmayan iktidar yine kurtuluşu kuklaya çevirdiği yargıda buldu. Bu nokta da  hükûmetin elini güçlendirmek için başta Yargıtay ve Anayasa Mahkemesi sözde ve muhtemelen genele yaygınlaştırılmayacak afili kararlar vermeye başladılar. İnsan hakları ve özgürlük kokan bu kararlar iyi bir makyaj çalışmasıydı. Uluslararası kurumlara sunulmak üzere sipariş ve nokta atışı kararlar peş peşe çıkmaya başladı. Anayasa Mahkemesi sohbete katılmaꓹ sendika üyesi olma ve  HTS kaydı gibi suç olmayan eylemlerin suç olmadığını  6 yıl geçtikten sonra anladı. Suçsuz insanlar cezasını çekip cezaevlerinden çıktıktan sonra sözde PARDON denilmişti[1]. 

Yine birçok kararda insanlar BANK ASYA’ya para yatırılması nedeniyle nedeniyle tutuklanıp cezaevlerine düşerken  ve 2013 tarihinden sonraki para yatırmaları otomatik örgüt talimatı kabul eden AYM   tamı tamına 6 yıl geçtikten sonra şimdilerde TMSF’ye devredilen Bank ASYA’daki katılım fonunun bloke edilmesi nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğine hükmetti[2].

İşte Türkiye’nin bu karanlık çukura düşmesinde at başı olarak kullanılan yargının en üst organı olan AYM Erdoğan’ın talimatlarıyla  konjonktürel kararlar vermeye başladı. Ancak amaç hukuksuzlukları gidermek değil uluslararası camaida kaybedilen imajı kurtarmaktı. Ancak bizim gördüğümüzü AİHM ve BM gibi uluslararası kuruluşlarda gördüğü için artık çoğu konuda AYM etkin bir iç hukuk yolu olarak bile görmemektedir. Dolayısıyla ne kadar hükûmetin talebiyle sipariş kararlar verirlerse versinler AİHM ve BM eliyle gerek HÜKÛMETİN ve gerekse YARGININ insanlığa karşı suça dönüşen hukuksuzlukları tescillenecektir.

[1]  Bilal Celalettin Şaşmaz, B. No: 2019/20791, 18/10/2022, https://kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr/BB/2019/20791

[2]  Ayşe Sabahat Gencer [GK], B. No: 2018/34950, 20/10/2022, https://kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr/BB/2018/34950

The crime of torture is regulated in Article 94 of the Turkish Penal Code (TPC), titled “Torture”. The article regulates the basic and aggravated forms of crime and the amount of punishment. In addition, if acts of torture are committed systematically and in line with a plan against a part of the society with political, philosophical, racial, or religious motives, a crime against humanity as set out in Article 77 of the TPC will occur.

The prohibition of torture, included in the category of crimes against humanity, is mentioned among the fundamental rights of the individual in international law documents. Article 5 of the Universal Declaration of Human Rights states that “No one shall be subjected to torture or to cruel, inhuman or degrading treatment or punishment”. Likewise, Article 3 of the European Convention on Human Rights, titled “Prohibition of torture”, includes the provision of “No one shall be subjected to torture or to inhuman or degrading treatment or punishment”.

According to the findings of the Turkish Human Rights Association Documentation Unit, at least 980 people were subjected to torture or ill-treatment in detention places from January to November (2022). In this context, 310 prisoners complained that they were tortured or ill-treated in prisons. Unfortunately, it is seen that these practices have become routine during the state of emergency.

Prevention of torture is of vital importance in terms of protecting the right to life and securing the right to freedom and security in a democratic state of law. There is no statute of limitations for the torture.  Torture should be investigated without waiting for a complaint due to its serious violation of human rights.

However, Turkish judicial authorities take the torturers under protection instead of calling them to account for the torture. Especially during the state of emergency, it was implemented as a state policy. With the State of Emergency Decree, an immunity shield was brought to those who carried out the torture acts. After the state of emergency, while acts of torture continue, responsible public officials are protected by the judiciary. The latest example of this is Abdulkadir Türkyılmaz, a police officer working in the Anti-Terror Branch of the Ankara Police Department. Access to news and tweets containing allegations of torture by Abdulkadir Türkyılmaz was imposed by the court[1].

Türkyılmaz came to the fore with his confession that he tortured some soldiers after the July 15 coup attempt and his use of violence against MP Ömer Faruk Gergerlioğlu in front of his family. In the investigation launched after the complaints made against Türkyılmaz, he admitted that he had “ill-treated” some soldiers, including senior commanders, in the heat of the coup d’etat and that he had hung a colonel from his leg in the pot.  However, Türkyılmaz said that he did not regret his acts.

Abdulkadir Türkyılmaz had applied to the court to have removed the news of torture. Ankara 6 Magistrates Court decided to remove the tweets as well as the news. In this context, with the 102-page decision of the Court; In total, access to 2071 URLs were banned.

As seen in the case of Abdulkadir Türkyılmaz, torture, a crime against humanity and having no statute of limitations, has turned into an administrative practice under state control. Instead of fighting against torture, measures are taken to prevent the disclosure and prosecution of torturers.

Arbitrary and non-compliant attitudes and behaviors adopted by the law enforcement officers with the encouragement and support of the government during the state of emergency caused those incidents to grow day by day. The main reason why state-sponsored torture has become an administrative practice is the armor of irresponsibility provided for torturer public officials by the emergency decree laws. Even though the state of emergency ended, state of irresponsibility continues with the secret support of the state. At this point, the judicial authorities have an important role in the continuation of irresponsibility and in the non-accountability of the perpetrators. While the judicial authorities should act ex officio and do what is necessary to punish the criminals in order to prevent torture, it is seen that the judicial authorities sometimes shield the perpetrators and protect them with “decisions of non-prosecution” and sometimes “decisions on the access ban to torture news”.

However, it should be kept in mind that acts of torture, which are crimes against humanity, will always be the subject of investigation since there is no lapse of time. At this point, the decision of non-prosecution of the torturers by the court of the Palace regime will never save the perpetrators. When justice comes back, the torture files will be taken off the shelves without exception. Therefore, although taking a decision of non-prosecution or a decision to block access is a refuge in the Erdogan regime, even these decisions themselves will be a guide in determining torturers.

In addition, it should not be forgotten that, since the public officials systematically committed acts of torture against certain segments of the society, especially the members of the Gülen Movement, with the State of Emergency process, their trials would be within the scope of crimes against humanity in Article 77 of the Turkish Penal Code.

[1] https://aktifhaber.com/gundem/iskenceci-polis-abdulkadir-turkyilmaz-izlerini-silmeye-calisiyor-2071-haber-ve-tweet-icin-erisim-engeli.html

 İşkence suçu, TCK m.94’te “İşkence ve Eziyet” başlıklı bölümde düzenlenmiştir. Ayrıca işkence fiillerin, siyasal, felsefi, ırki veya dini saiklerle toplumun bir kesimine karşı bir plan doğrultusunda sistemli olarak işlenmesi halinde ise TCK’nın 77. maddesindeki insanlığa karşı suç oluşacaktır.

İnsanlığa karşı suç kategorisinde yer alan işkence yasağı, uluslararası hukuk belgelerinde de bireyin temel hakları arasında sayılmıştır. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesinin 5. maddesinde, “hiç kimsenin işkenceye, zalimane, gayriinsani, haysiyet kırıcı cezalara veya muameleye tâbi tutulamayacağı” ifade edilmiştir. Aynı şekilde Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin “İşkence Yasağı” başlıklı 3. maddesinde “Hiç kimse işkenceye, insanlık dışı ya da onur kırıcı ceza veya işlemlere tâbi tutulamaz” hükmüne yer verilmiştir.

İHD Dokümantasyon Biriminin tespitlerine göre sadece 2022 yılının ilk 11 ayında; resmi gözaltı yerlerinde en az 980 kişi işkence ve diğer kötü muameleye maruz kalmıştır.  Yine İHD Dokümantasyon Birimi’nin verilerine göre hapishanelerde 310 mahpus işkence ve kötü muamele gördüğüne dair şikâyette bulunmuştur[1]. Belirtilen bu verilerin OHAL süreciyle birlikte olağan hale geldiği görülmektedir.

İşkencenin önlenmesi demokratik hukuk devletinde yaşam hakkının korunması ile özgürlük ve güvenlik hakkının güvenceye alınması noktasında hayati öneme sahiptir. İnsan haklarına yönelik ağır ihlal niteliğinden dolayı  şikâyet beklenmeksizin soruşturulması gereken suçlar arasında yer alan işkence suçunda zamanaşımı bulunmamaktadır.

Bununla beraber Türk yargı mercileri işkencenin hesabını sormak yerine işkencecileri koruma altına almaktadırlar. Özellikle OHAL sürecinde bir politika halinde uygulanan ve OHAL KHK’sı ile sorumsuzluk zırhı getirilen işkence eylemleri devam ederken sorumlular yargı eliyle korunmaktadırlar. Bunun son örneği Ankara Emniyet Müdürlüğü TEM şubede görevli olan polis Abdulkadir Türkyılmaz hakkındaki işkence iddialarının yer aldığı haber ve tweetlere erişim engeli getirilmesidir[2].

Türkyılmaz 15 Temmuz sonrası askerlere işkence yaptığını itiraf etmesi ve milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu’na ailesinin gözü önünde şiddet uygulamasıyla gündeme gelmişti. Türkyılmaz hakkında yapılan şikâyetler üzerine başlatılan soruşturmada, 15 Temmuz sonrasında aralarında üst düzey komutanların da olduğu bazı askerlere olayın sıcaklığıyla “kötü muamelede” bulunduğunu ve OHAL sürecinde bir albayı bacağından potaya astığını itiraf etmişti. Ancak Türkyılmaz, yaptığı işkenceden pişmanlık duymadığını söylemişti.

Abdulkadir Türkyılmaz hakkındaki işkence haberlerinin kaldırılması için yaptığı başvuru neticesinde Ankara 6. Sulh Ceza Hâkimliği 102 sayfalık kararıyla; haberlerin yanı sıra tweetlerin de kaldırılmasına karar verdi.  Bu kapsamda toplamda 2071 URL’ye erişim yasağı getirildi.

Türkiye  Abdulkadir Türkyılmaz olayında da görüldüğü gibi insanlık suçu olan ve zamanaşımı bulunmayan işkence suçu devlet kontrolünde bir idari pratik haline dönüşmüş bulanmaktadır. İşkence ile mücadele etmek yerine işkencecilerin ifşasını ve yargılanmalarını önleyici tedbirler alınmaktadır.

OHAL süreciyle birlikte iktidarın teşvik ve desteğiyle kolluk görevlilerinde başlayan keyfi ve kural tanımaz tutum ve davranışlar bu verileri gün geçtikçe artmasına neden olmuştur. Devlet eliyle işkencenin idari pratik haline gelmesindeki temel neden OHAL KHK’larıyla işkenceci kamu görevlilerine getirilen sorumsuzluk zırhıdır. OHAL bitmiş olsa da zımni olarak devlet eliyle bu sorumsuzluk hali devam ettirilmektedir.  Bu noktada bu sorumsuzluğun devam etmesinde ve işkencelilerin hesap vermemelerinde yargı mercileri önemli bir paya sahiptir. İşkencenin önlenmesi için yargı mercilerinin resen hareket etmesi ve suçluların cezalandırılması için gerekeni yapması gerekirken yargı mercilerinin bazen “takipsizlik kararlarıyla” bazen de “ verdikleri erişim engeli kararlarıyla” işkencecilere perde oldukları ve onları korumaya aldıkları görülmektedir.

Ancak insanlığa karşı suç niteliğindeki işkence fiilleri zamanaşımına tabi olmadığından her zaman soruşturma konusu olacağı unutulmamalıdır. Bu noktada saray rejimi yargısının işkenceciler hakkında takipsizlik kararı vermiş olması işkencelileri hiçbir zaman kurtarmaz. Adalet geldiğinde işkence dosyaları sırasıyla raflardan indirilecektir. Dolayısıyla takipsizlik kararı veya erişim engeli kararı almak Erdoğan rejiminde bir sığınak olsa da bu kararlar bile kimlerin işkenceci olduğunun tespit noktasında yol gösterici olacaktır. Ayrıca OHAL süreciyle birlikte kamu görevlilerinin işkence eylemlerini başta Gülen Hareketi Mensupları olmak üzere toplumun belli kesimlerine karşı bir plan doğrultusunda sistemli olarak işlediklerinden yargılamalarının TCK’nın 77. maddesindeki insanlığa karşı suç kapsamında olacağı da unutulmamalıdır.

[1] Verilerle 2022 Yılında Türkiye’de İnsan Hakları İhlalleri 10 Aralık 2022 https://tihv.org.tr/ozel-raporlar-ve-degerlendirmeler/verilerle-2022-yilinda-turkiyede-insan-haklari-ihlalleri/ 

[2] https://aktifhaber.com/gundem/iskenceci-polis-abdulkadir-turkyilmaz-izlerini-silmeye-calisiyor-2071-haber-ve-tweet-icin-erisim-engeli.html

!7/25 Aralık süreciyle birlikte iktidarın kontrolü altında rejim yargısı fonksiyonu ile  hareket eden ve hükümetin haberi olmadan istenmeyen bir tek kararın çıkma ihtimalinin olmadığı Türk yargısı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun mahkûmiyetine karar verdi. Rejim yargısının bu kadar önemli kararından Sarayın haberinin olmaması mümkün değildir.

Peki evrensel hukuk ilkeleri ve TCK’daki hükümler yok edilerek verilen, siyasi mağduriyet doğurmayı hedefleyen ve iktidardan çok muhalefetin elini güçlendiren bu kararın nihai amacı nedir?

Nagehan Alçı ile birlikte Karadeniz turuna çıktıktan sonra Cumhurbaşkanlığı adaylığı ihtimali ortadan kalkan Ekrem İmamoğlu gelen bu mahkûmiyet kararı ile birlikte amudi bir yükselişle tekrar en güçlü cumhurbaşkanı adayı haline geldi. Zira artık Erdoğan’ın geçmişte sahip olduğu mağduriyet hikâyesinin benzerine şimdi kendisi sahipti.

Peki verilen kararın tamamen muhalefete ve Ekrem İmamoğlu’na puan kazandırdığı seçim surecinde mağduriyet hikâyesi bulmayı bir tarafa bırakın ekonomik krizle boğuşan Erdoğan bu şekilde doğrudan muhalefetin puanlarını ciddi manada arttıracak ve 2023 seçimlerini zora sokacak bu hamleye neden müsaade etti?

Başta Meral Akşener olmak üzere muhalefet kesiminde bir bayram havasının esmesi istedikleri gibi bir fırsatı yakalamaktan kaynaklı olduğu görünmektedir. Apar topar hazırlanan mitingde hepsinin  gözlerinin içi gülüyordu. Yargının adaletsizliğinden dem vuruyorlardı. Kürt siyasetçiler ve belediye başkanları ile binlerce insanın FETÖ iftirasıyla cezaevlerinde çürütüldüğü bir ortamda sesleri dostlar alışverişte görsün edasıyla çıkan muhalefet nedense şimdi “adalet” diye ayaklanmıştı.

Dediğim gibi bu bayram havasının eseceği belli olan bu karar Erdoğan’a rağmen mi verildi? Yoksa her hâlükârda Millet İttifakının kazanacağı belli olan bir seçim sürecinde seçim sonrası devri sabık oluşturmayacak bir aday arayışının sonucu olarak mı Ekrem İmamoğlu’na bu mağduriyet hikâyesi hediye edildi?

İktidar blokunun derin yapısı düşünüldüğünde her şeyin AKP’nin geleceği üzerine inşa edilemeyeceği açık. Ergenekon ve Balyoz dava süreçleriyle birçok kalesini kaybeden ancak 17/25 Aralık soruşturmalarıyla başlayan Erdoğan’la Anlaşma Süreci ve 15 Temmuz darbe girişimi ile birlikte kaybettikleri bütün kaleleri geri kazanan ve  yıpranmamış yeni kadrolarla yoluna devam eden Derin Yapı Erdoğan ile yen bir anlaşma yaparak devri sabık oluşmaması ve kendisine karşı bir yargı süreci olmaması garantisi karşısında Ekrem İmamoğlu’nun önünün açılması konusunda kendisini ikna mı etti?

Son anketlerde Kılıçdaroğlu’nun Cumhurbaşkanı adayı olarak ismi ön plana çıkmaya başlamıştı. Geçmişsin hesabını sorma, 15 Temmuz kontrolü darbe girişimi OHAL sureci ve KHK’ların akıbeti konusunda çok net acıkmalarda bulanması nedeniyle Derin Yapı’nın Kılıçdaroğlu ile temasa geçme ve birlikte yol yürüme ihtimali bulunmuyordu. Dolayısıyla ekonomik kriz süreciyle birlikte Erdoğan’ın kaybetme ihtimalinin iyice güçlendiği bu süreçte Derin Yapı yeni yol arkadaşı ya da en azından kalelerine zarar vermeyecek bir aday arayışına girdi?

Erdoğan’ın kazanamadığı yerde kendilerine zarar verecek bir Kılıçdaroğlu’nun da aday olmaması gerektiğine göre bir başkasının yolunun açılması mı gerekiyordu? Bu noktada Kılıçdaroğlu’nun adaylığına en mesafeli partinin İyi Parti olduğu bilinen bir gerçek. Bu gerçeği bilen Derin Yapı bunu lehine bir hamleye dönüştürmüş olabilir mi? Bu süreçte Derin Yapı, Akşener ve İmamoğlu bir yolda yürüme kararı mı aldılar?

Bu kadar önemli bir karar öncesi Kılıçdaroğlu’nun Cumhurbaşkanı adayı olarak iyice ön plana çıkması sonrası Meral Akşener’in bir çıkışta bulunarak “Masadaki arkadaşlara da söyledim. Eğer bu iki arkadaşımızdan biri aday gösterilirse ‘hayır’ demeyeceğiz.”  dedikten sonra Kılıçdaroğlu’nun yurtdışında bulunduğu bir ortamda bayrama gider gibi koştura koştura İmamoğlu’nu tebrik etmeye pardon geçmiş olsun dayanışmasına gitmesi sıradan ve olağan davranışlar mı?  Yoksa derinlerde yeni derin ittifaklar mı kuruluyor? 

Bekleyip göreceğiz.

Daha önceki yazımızda da vurguladığımız üzere hakkında silahlı terör örgütü yöneticiliği suçundan dava açılan eski müsteşar  Birol ERDEM hakkında TCK’nın 30. maddesi gerekçe yapılarak Yargıtay 9. Ceza Dairesi tarafından beraat kararı verilmiş (9. CD. 01/02/2021 T., 2019/11 E., 2021/5 K. ) ve verilen beraat kararı Ceza Genel Kurulu tarafından onanmıştı. Resmi olarak açıklanmayan ancak bir kısım medya organlarına ve gazetecilerle paylaşılan karara göre Türk yargısının fişlenme surecinin baş aktörü olduğunu kendi ifadeleri ile ikrar eden ve binlerce hakim ve savcının fişlemesini yapıp istihbarat teşkilatıyla paylaşan Birol ERDEM’in bu hukuka aykırı eylemlerini meşru gören ve bu eylemlerini “hata kavramının yorumlanmasında dikkate alan” CGK, sanığın örgütün suç işleme amacından haberdar olmadığından ötürü suçun asli unsurlarında hataya düştüğünden bahisle CMK’nın 223/2-c maddesi kapsamında verilen BERAAT hükmünün onanmasına karar vermişti.

Birol Erdem kararı bir çok yönüyle hatalı olsa da TCK’nın 30. maddesinde düzenlenmiş hata hükümleri nitelik olarak sözde örgütün suç işleme amacından haberdar olmayan Birol Erdem hakkında uygulandığına göre örgütün suç işleme amacından haberdar olmayan pazarcı teyzeye veya Ban Asya’da hesap açmış olan gariban esnafa veya öğrenciye ya da  nihayetinde örgütün bu amacını bildiği delillerle ispatlanamayan  tüm sanıklar bakımından uygulanması gerekmektedir. Ortada çıkan bu sonucun derinlerde ve iktidarda oluşturduğu rahatsızlıktan dolayı şimdi CGK tarafından sanığın örgütün suç işleme amacından haberdar olmadığından bahisle CMK’nın 223/2-c maddesi kapsamında verilen beraat kararının, delil yetersizliğinden bahisle CMK’nın 223/2-e  maddesi kapsamında beraat kararına dönüştürülmeye çalışıldığı anlaşılmaktadır. Böylece kararın genele uygulanmasının önüne geçmeye çakışılmaktadır.  Bu yönde özellikle bu hafta havuz medyasına servis edilen bir kısım haberlerle bu değişimin alt yapısının yapılmaya çalışıldığı görülmektedir.  

Ancak bu değişim kendi içerisinde bütün CGK üyelerinin sorumluluğunu doğuracak nitelikli bir suçu da barındırmaktadır. Şöyle ki Ceza Genel Kurulunda yapılan müzakereler sonucu Kurulun vardığı karar kısa ve öz olarak ve kimlerin hangi yönde oy kullandığını da gösterecek şekilde bir müzakere tutanağı düzenlenir. Bu tutanakta belirtilen esaslar çerçevesinde gerekçeli karar yazılır. Dolayısıyla müzakere tutanağında eski Müsteşar Birol Erdem hakkında 9. Ceza Dairesinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla vermiş olduğu karar hakkında onama gerekesi 5271 sayılı CMK’nın 223/2-c maddesi kapsamında kararlaştırılmış ise gerekçenin de buna uygun yazılması gerekir. Müzakereden sonra ortaya çıkan ve kendilerini sıkıntıya sokacağını düşündükleri gerekçelerle kararın gerekçesini CMK’nin delil yetersizliği nedeniyle beraat hükmünü düzenleyen 223/2-e maddesine göre yazılması mümkün değildir. Geçmişe yönelik olarak ilk müzakerede tutulmuş olan tutanağın değiştirilmesi de mümkün değildir.

Yargıtay’daki müzakere tutanakları 5237 sayılı TCK’nın 204/2. Maddesi kapsamında resmi evrak niteliğinde olduğundan CGK heyetinin imzaladığı müzakere tutanağının sonradan değiştirilmesi 5237 sayılı TCK’nın 204/2. maddesindeki resmi evrakta sahtecilik suçunu oluşturacaktır. Ayrıca CMK’nın 222. maddesi gereğince duruşma tutanakları sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli belgelerdendir. Dolayısıyla TCK’nın 204/3.  maddesi gereğince resmî belgenin, kanun hükmü gereği sahteliği sabit oluncaya kadar geçerli olan belge niteliğinde olması hâlinde, verilecek ceza yarısı oranında artırılacağından CGK tutanağının değiştirilmesi nitelikli olarak resmi evrakta sahtecilik suçuna vücut verecektir.

Hangi eylemin hangi suç oluşturacağı konusunda nihai denetim merci olan CGK üyelerinin böyle bir suça ortak olacaklarına veya bu tip yasadışı ve Yargıtay’ın kurumsal kimliğini yerle bir edecek davranışlara imkan vereceklerine ihtimal vermiyorum. En azından sayıları bir elin parmağını geçmeyecek birkaç vicdanlı üyenin buna karşı çıkacağına inanıyorum. Her ne kadar karar kamuoyuyla paylaşılmadığı gerekçesiyle rahat davranılsa da bu müzakere tutanağının Zihni Çakır ve Sabah Gazetesi başta olmak üzere havuz medyasına servis edildiği ve muhakkak bir yerlerde bir suretinin olabileceği de unutulmamalıdır.

Bundan dolayı Sarayın veya Birol Erdem’i kurtarma timinin yönlendirmesiyle CGK üyelerinin bir hata yapmamasını temenni ederim. Zira ortada onlarca işlenmiş suç varken DÜZELTEREK ONAMA ayağına cezai sorumluluk soğuracak yeni bir HATAYA gerek yok… Ne de olsa Silivri hala soğuk…